Apabila bercakap tentang rumput napier, ramai penternak hanya membayangkan satu jenis rumput yang tinggi dan hijau. Hakikatnya, terdapat banyak varieti dan kultivar napier, termasuk hibrid seperti Pakchong 1, napier kerdil, napier merah dan napier ungu. Setiap satu mempunyai kelebihan dan kekurangan tersendiri dari segi hasil, kualiti dan ketahanan penyakit.
Artikel ini membandingkan varieti napier berdasarkan dapatan kajian.
Pakchong 1: Hasil Biojisim Tinggi
Pakchong 1 ialah hibrid napier yang terkenal dengan hasil yang tinggi. Kajian di barat daya Nigeria mendapati Pakchong 1 mempunyai pokok paling tinggi, bilangan anak paling banyak dan hasil biojisim terbesar merentas semua selang potongan [1]. Namun, kultivar CO-3 mengekalkan nisbah daun kepada batang yang lebih tinggi, menunjukkan pengekalan daun yang lebih baik [1].
Kajian di kaki bukit Himalaya, Bhutan, memberikan gambaran yang berbeza. Pakchong 1 mempunyai pokok lebih tinggi dan menghasilkan lebih banyak bahan kering batang, tetapi protein kasar batangnya lebih rendah berbanding kultivar lain (3.6% berbanding 5.3%) [2]. Pengkaji menyimpulkan Pakchong 1 tidak mempunyai kelebihan ketara berbanding CO-3 dan Giant untuk makanan ternakan, tetapi hasil batangnya yang tinggi mungkin lebih berguna untuk penghasilan biogas [2].
Kajian lain di Bhutan mendapati Pak-1 menghasilkan herba segar tertinggi (23.70 t/ha), manakala CO3 mencatat protein kasar tertinggi (12.62%) [3]. Varieti yang lebih pendek lebih berdaun dan menghasilkan protein kasar lebih tinggi [3].
Perbandingan Varieti
| Varieti | Kelebihan | Kelemahan | Sumber |
|---|---|---|---|
| Pakchong 1 | Hasil biojisim tinggi | Protein batang rendah | [1] [2] |
| CO-3 | Lebih berdaun, protein tinggi | Hasil biojisim lebih rendah | [1] [3] |
| Dwarf Napier | Protein dan kebolehcernaan tinggi | Hasil lebih rendah pada umur awal | [4] |
| Red Napier | Hasil tertinggi dalam kalangan kultivar tinggi | Perlu dituai pada minggu ke-8 | [4] |
| Silver Napier | – | Tiada kelebihan hasil atau kualiti | [4] |
Napier Kerdil (Dwarf)
Kajian terhadap empat kultivar mendapati Dwarf Napier mempunyai kualiti lebih unggul, terutamanya protein kasar dan kebolehcernaan bahan kering in vitro, merentas semua umur tuaian [4]. Napier kerdil berbunga lewat (dwarf late) juga dikaji di Jepun, dan didapati mempunyai keupayaan bertahan musim sejuk yang tinggi apabila ditanam bersama rumput rai Itali [5].
Napier Ungu: Kaya Antosianin
Napier ungu (Pennisetum purpureum ‘Prince’) mempunyai daun ungu kerana kandungan antosianin [6]. Kajian terhadap kambing kacukan Anglo-Nubian mendapati kambing yang diberi napier ungu segar mencatat berat badan akhir, pertambahan berat harian, pengambilan bahan kering dan kebolehcernaan protein yang tertinggi berbanding napier Pakchong 1 [6]. Populasi arkea metanogen dan protozoa dalam rumen juga lebih rendah [6].
Kajian kambing tenusu Saanen pula mendapati kambing yang diberi silaj napier ungu mempunyai pengambilan bahan kering lebih tinggi (1805.97 g sehari) berbanding silaj Pakchong 1 dan rumput manis [7]. Tahap antioksidan dalam plasma juga lebih tinggi [7].
Namun, kajian silaj mendapati antosianin dalam napier ungu cepat terurai jika diperam tanpa bahan tambahan [8].
Varieti Tahan Penyakit
Di Kenya, penyakit kepala hangus mengancam pengeluaran napier. Kajian rumah hijau mendapati Kakamega I dan Kakamega II tahan terhadap penyakit ini, manakala French Cameroon dan Farmer bana sangat mudah dijangkiti [9]. Kajian lapangan lain mendapati aksesi 16806 disahkan tahan, manakala aksesi 16783, 16796 dan 16835 bertoleransi terhadap kepala hangus, dengan hasil bahan kering yang setanding dengan aksesi kawalan [10].
Bagi penyakit kerdil napier, kajian terhadap 65 aksesi mendapati kebanyakannya mudah dijangkiti, kecuali aksesi 16789 yang didapati negatif [11].
Kandungan Oksalat
Satu lagi aspek yang jarang dibincangkan ialah oksalat. Kajian terhadap empat kultivar napier berhasil tinggi mendapati paras oksalat yang tinggi dalam BLRI-Napier-4 [12]. Kajian yang sama mendapati protein kasar lebih tinggi dalam bahagian daun berbanding batang bagi semua kultivar, dan MarkEron mempunyai protein kasar tertinggi [12]. Ini menunjukkan pemilihan varieti juga perlu mengambil kira faktor anti-pemakanan, bukan hasil sahaja.
Kestabilan Hasil Merentas Lokasi
Kajian di beberapa zon agroekologi di Ethiopia mendapati faktor persekitaran menyumbang 40.6% daripada variasi hasil bahan kering, manakala genotip menyumbang 14.8% [13]. Ini bermakna lokasi dan iklim sering lebih penting daripada pilihan varieti. Kajian di barat daya Ethiopia juga mendapati persekitaran menyumbang 52.17% variasi berbanding genotip 26.93% [14].
Panduan Praktikal
Pilih varieti mengikut tujuan. Untuk hasil maksimum, pertimbangkan Pakchong 1. Untuk kualiti tinggi, pertimbangkan varieti berdaun seperti CO-3 atau napier kerdil.
Uji beberapa varieti di ladang sendiri, kerana persekitaran sangat mempengaruhi prestasi.
Gunakan bahan tanaman bebas penyakit daripada sumber yang dipercayai.
Sesuaikan jadual potongan dengan varieti yang ditanam.
Dapatkan nasihat Jabatan Pertanian dan MARDI serta Jabatan Perkhidmatan Veterinar tentang varieti yang sesuai untuk kawasan anda.
Kesimpulan
Varieti rumput napier berbeza dari segi hasil, kualiti dan ketahanan penyakit. Pakchong 1 menghasilkan biojisim tinggi tetapi tidak semestinya lebih baik dari segi kualiti, manakala varieti berdaun dan napier kerdil menawarkan protein yang lebih tinggi. Napier ungu menunjukkan potensi untuk prestasi kambing yang lebih baik. Kajian juga menunjukkan persekitaran sering lebih mempengaruhi hasil berbanding varieti, jadi ujian setempat amat penting.
Penafian: Artikel ini untuk pengetahuan umum sahaja. Prestasi varieti bergantung kepada iklim, tanah dan pengurusan, dan mungkin berbeza di Malaysia.
Rujukan
[1] J. Oluwadele et al. (2024). Forage Growth Biomass, Yield and Quality Responses of Three Varieties Napier at Cutting Intervals in the South West Nigeria. Trends in Agricultural Sciences. DOI: 10.17311/tas.2024.309.318.
[2] Kesang Wangchuk et al. (2015). Forage growth, yield and quality responses of Napier hybrid grass cultivars to three cutting intervals in the Himalayan foothills. Tropical Grasslands – Forrajes Tropicales. DOI: 10.17138/tgft(3)142-150.
[3] Dorji Tshering et al. (2016). Herbage Yield and Nutritive Value of Different Napier (Pennisetum purpureum Schumach ) Grass Varieties. Journal of Natural Resources. DOI: 10.17102/cnr.2016.04.
[4] M. Z. Zailan et al. (2016). Yield and nutritive value of four Napier ( Pennisetum purpureum ) cultivars at different harvesting ages. Unknown Journal.
[5] R. Utamy et al. (2018). Effect of Repeated Application of Manure on Herbage Yield, Quality and Wintering Ability during Cropping of Dwarf Napiergrass with Italian Ryegrass in Hilly Southern Kyushu, Japan. Agronomy. DOI: 10.3390/agronomy8030030.
[6] S. Paengkoum et al. (2025). Modulation of rumen function and microbiome by purple Napier grass: implications for enhanced growth performance and nutrient utilisation in growing goats. Italian Journal of Animal Science. DOI: 10.1080/1828051x.2025.2540001.
[7] Weerada Meethip et al. (2024). Utilization of Purple Napier Grass Silage on Milk Quality and Blood Antioxidant Activity in Lactating Dairy Goats. Animals : an Open Access Journal from MDPI. DOI: 10.3390/ani14223209.
[8] Xiang Yin et al. (2024). Additives improve the fermentation quality, anthocyanin content, and biological activity of purple Napier grass silage. Journal of the science of food and agriculture. DOI: 10.1002/jsfa.13903.
[9] S. Mwendia et al. (2006). Evaluation of Napier grass cultivars for resistance to Napier head smut. Unknown Journal.
[10] I. Kariuki et al. (2016). Biomass production and forage quality of head-smut disease resistant Napier grass accessions. African Crop Science Journal. DOI: 10.4314/acsj.v24i1.18s.
[11] C. Midega et al. (2017). Screening Napier grass accessions for resistance to Napier grass stunt disease using the loop-mediated isothermal amplification of DNA (LAMP). Crop Protection. DOI: 10.1016/j.cropro.2017.02.005.
[12] R. Amin et al. (2016). Study on cutting intervals on biomass yield, nutritive value and their oxalate content of different high yielding napier (P. purpureum) cultivars. Asian-Australasian Journal of Bioscience and Biotechnology. DOI: 10.3329/aajbb.v1i1.61542.
[13] Gezahagn Kebede et al. (2017). Agronomic performance, dry matter yield stability and herbage quality of Napier grass (Pennisetum purpureum (L.) Schumach) accessions in different agro-ecological zones of Ethiopia. Unknown Journal.
[14] Tesfa Mossie et al. (2024). Agronomic performance and dry matter yield stability of Napier grass (Pennisetum purpureum) genotypes in Southwestern Ethiopia. Agronomy Journal. DOI: 10.1002/agj2.21668.
