Beberapa meta-analisis menunjukkan halia mengurangkan keterukan sakit senggugut primer berbanding plasebo, dan kesannya setanding dengan ubat anti-radang seperti asid mefenamik dan ibuprofen. Dos yang biasa digunakan dalam kajian ialah 750 hingga 2,000 mg serbuk halia sehari dalam dos terbahagi, diambil pada tiga hingga empat hari pertama haid. Namun, kualiti kajian masih terhad.
Artikel ini untuk maklumat umum dan bukan pengganti nasihat doktor.
Apa Itu Senggugut Primer?
Senggugut primer ialah kekejangan dan sakit di bahagian bawah perut semasa haid tanpa sebarang penyakit pada organ pelvis [1]. Ia sangat biasa dalam kalangan wanita muda dan boleh menjejaskan kualiti hidup, pembelajaran dan kerja.
Ubat anti-radang bukan steroid (NSAID) kekal sebagai rawatan farmakologi pertama, tetapi penggunaannya mungkin terhad kerana risiko kesan sampingan [2]. Ini menyebabkan ramai wanita mencari alternatif seperti halia.
Apa Kata Kajian?
Halia berbanding plasebo
Satu meta-analisis terkini yang menganalisis 12 kajian mendapati halia jauh lebih berkesan daripada plasebo dalam mengurangkan keamatan dan tempoh sakit senggugut [3].
Meta-analisis lain yang menggabungkan empat kajian mendapati halia mengurangkan skor sakit secara signifikan apabila diambil semasa tiga hingga empat hari pertama kitaran haid [4].
Satu meta-analisis 18 kajian melibatkan 1,372 orang mendapati keterukan sakit lebih rendah dalam kumpulan halia berbanding kumpulan kawalan [5].
Halia berbanding ubat tahan sakit
Meta-analisis tidak menemui perbezaan antara halia dan NSAID dalam mengurangkan keamatan sakit [3].
Satu kajian rawak di Iran mendapati halia sama berkesan dengan asid mefenamik dalam melegakan sakit senggugut [6].
Satu kajian silang buta tiga lapis di India melibatkan 384 wanita muda mendapati halia 500 mg (setiap lapan jam selama tiga hari pertama haid) mengurangkan skor sakit daripada 6.14 kepada 3.28. Tempoh sakit juga berkurang daripada 10.78 kepada 5.60 jam sehari [7].
Halia berbanding senaman
Keputusan kajian berbeza. Satu meta-analisis tidak menemui perbezaan antara halia dan senaman [3]. Satu kajian di Iran pula mendapati senaman regangan lebih berkesan daripada halia [8]. Satu ulasan sistematik mencadangkan halia boleh digabungkan dengan senaman untuk kesan yang lebih baik [9].
Dos dan Cara Pengambilan dalam Kajian
Satu meta-analisis menyimpulkan bukti yang menyokong 750 hingga 2,000 mg serbuk halia semasa tiga hingga empat hari pertama haid [4].
Satu ulasan sistematik menyatakan halia sehingga dua gram sehari dalam dos terbahagi, dalam bentuk serbuk atau makanan, selama tiga hari dari hari pertama haid boleh digunakan dengan selamat [9].
Dalam satu kajian, halia 500 mg tiga kali sehari bermula dua hari sebelum haid dan diteruskan tiga hari pertama haid juga mengurangkan keamatan dan tempoh sakit [10].
Batasan Bukti
Kajian mempunyai risiko berat sebelah dan nisbah risiko-manfaat masih belum jelas [3].
Data keselamatan jarang dilaporkan dalam kajian [3].
Heterogeniti antara kajian tinggi [11].
Cara Praktikal
1. Minum teh halia (hirisan halia segar direndam dalam air panas) bermula sehari dua sebelum haid.
2. Kapsul serbuk halia daripada pengeluar yang dipercayai boleh menjadi pilihan, mengikut dos pada label.
3. Gabungkan dengan tuaman haba pada perut dan senaman ringan.
4. Rekod tahap sakit setiap bulan untuk menilai keberkesanan.
Bila Perlu Jumpa Doktor
Senggugut yang sangat teruk, bertambah buruk dari tahun ke tahun, atau disertai pendarahan yang luar biasa banyak mungkin menandakan senggugut sekunder akibat masalah seperti endometriosis atau fibroid. Dapatkan pemeriksaan doktor.
Soalan Lazim
Bolehkah halia menggantikan ubat tahan sakit?
Kajian menunjukkan kesannya setanding dengan NSAID untuk senggugut primer [3][6]. Namun, berbincang dengan doktor sebelum menukar rawatan.
Bila perlu mula ambil halia?
Kebanyakan kajian bermula pada hari pertama haid atau sehari dua sebelumnya, selama tiga hingga empat hari [4][10].
Adakah halia mempunyai kesan sampingan?
Kesan sampingan jarang dilaporkan, tetapi data keselamatan dalam kajian terhad [3]. Wanita yang mempunyai masalah pembekuan darah perlu berhati-hati.
Kesimpulan
Halia ialah pilihan semula jadi yang disokong kajian untuk mengurangkan sakit senggugut primer, dengan kesan setanding ubat tahan sakit biasa. Ia mudah didapati dan murah. Walau bagaimanapun, kualiti kajian masih terhad, jadi gunakan halia sebagai sebahagian daripada pendekatan menyeluruh dan jumpa doktor jika sakit sangat teruk.
Rujukan
[1] Lifei Wu et al. (2026). Efficacy of Plant-Derived Therapies for Primary Dysmenorrhea: A Systematic Review and Meta-Analysis of Randomized Controlled Trials. Phytotherapy Research. DOI: 10.1002/ptr.70324.
[2] Karolina Kananowicz et al. (2025). Nonsteroidal Anti-Inflammatory Drugs, Physical Exercise and Ginger Supplementation as Accessible Therapeutic Options in the Management of Primary Dysmenorrhea: A Literature Review. International Journal of Innovative Technologies in Social Science. DOI: 10.31435/ijitss.4(48).2025.4080.
[3] Reza Moshfeghinia et al. (2024). Ginger for Pain Management in Primary Dysmenorrhea: A Systematic Review and Meta-Analysis. Journal of Integrative and Complementary Medicine. DOI: 10.1089/jicm.2023.0799.
[4] J. Daily et al. (2015). Efficacy of Ginger for Alleviating the Symptoms of Primary Dysmenorrhea: A Systematic Review and Meta-analysis of Randomized Clinical Trials. Pain Medicine. DOI: 10.1111/pme.12853.
[5] Negar Abbasi Sarmadi et al. (2025). The Effect of Ginger, Cinnamon, and Fennel on Primary Dysmenorrhea: A Systematic Review and Meta-Analysis. Journal of Nursing and Midwifery Sciences. DOI: 10.5812/jnms-158132.
[6] M. Shirvani et al. (2015). The effect of mefenamic acid and ginger on pain relief in primary dysmenorrhea: a randomized clinical trial. Archives of Gynecology and Obstetrics. DOI: 10.1007/s00404-014-3548-2.
[7] Rizu Negi et al. (2026). Efficacy of ginger and fennel in relieving primary dysmenorrhea: A triple-blind crossover controlled trial. Journal of Education and Health Promotion. DOI: 10.4103/jehp.jehp_391_25.
[8] M. Shirvani et al. (2017). Use of ginger versus stretching exercises for the treatment of primary dysmenorrhea: a randomized controlled trial. Journal of Integrative Medicine. DOI: 10.1016/s2095-4964(17)60348-0.
[9] Ashmita Gurung et al. (2022). Effectiveness of Zingiber officinale (ginger) compared with non-steroidal anti-inflammatory drugs and complementary therapy in primary dysmenorrhoea: A systematic review. Clinical Epidemiology and Global Health. DOI: 10.1016/j.cegh.2022.101152.
[10] P. Rahnama et al. (2012). Effect of Zingiber officinale R. rhizomes (ginger) on pain relief in primary dysmenorrhea: a placebo randomized trial. BMC Complementary and Alternative Medicine. DOI: 10.1186/1472-6882-12-92.
[11] Rizu Negi et al. (2021). Efficacy of Ginger in the Treatment of Primary Dysmenorrhea: A Systematic Review and Meta-analysis. Cureus. DOI: 10.7759/cureus.13743.
