Ramai orang tidak gemar bendi kerana lendirnya. Namun, lendir inilah yang menarik minat penyelidik. Satu ulasan oleh Universidade Estadual da Paraíba menyatakan kos rendah, ketiadaan ketoksikan, keserasian biologi dan kemudahan diperoleh menjadikan lendir bendi menarik untuk dikaji [1].
Artikel ini meneliti kajian tentang komposisi, pengekstrakan dan kegunaan lendir bendi.
Apakah Lendir Bendi?
Ulasan Universidade Estadual da Paraíba menyatakan lendir bendi ialah polisakarida yang sangat likat, kebanyakannya terdiri daripada monosakarida D-galaktosa, L-ramnosa dan asid galakturonik, serta protein dan mineral [1].
Satu ulasan oleh University of Agriculture Faisalabad dan rakan kongsi menyatakan lendir bendi terdiri daripada polisakarida semula jadi dan kaya dengan protein, vitamin dan mineral [2].
Kegunaan dalam Masakan
Ulasan Wollega University menyatakan bendi memberikan tekstur berlendir selepas dimasak, dan ekstrak buahnya sering ditambah dalam masakan berkuah dan sos untuk meningkatkan kepekatan [3].
Ulasan University of Agriculture Faisalabad menyatakan pelbagai kajian membuktikan bahawa penambahan ekstrak lendir bendi dalam pelbagai matriks makanan meningkatkan sifat produk yang terhasil melalui perumusan semula yang sesuai [2].
Kegunaan Perubatan
Ulasan Wollega University menyatakan lendir bendi mempunyai kegunaan perubatan sebagai pengganti plasma atau pengembang isi padu darah [3]. Ulasan oleh University of Ha’il dan Jamia Hamdard turut menyatakan lendir bendi telah digunakan secara meluas dalam aplikasi perubatan seperti pengganti plasma atau pengembang isi padu darah [4].
Kesan Antidiabetes
Ulasan Universidade Estadual da Paraíba menyatakan sifat fungsian lendir bendi telah banyak dikaji, terutamanya potensi aktiviti antidiabetesnya [1]. Ulasan ini menyifatkan penggunaannya sebagai terapi tambahan atau nutraseutikal untuk diabetes sebagai sangat menjanjikan [1].
Ulasan University of Agriculture Faisalabad menyatakan bahan bioaktif dalam lendir bendi telah dikaitkan dengan pelbagai ciri biologi, termasuk berkaitan rintangan insulin, antikanser, antihipertensi dan antimikrob [2].
Mengikat Kolesterol
Ulasan Wollega University menyatakan lendir bendi mengikat kolesterol dan asid hempedu yang membawa toksin yang dibuang ke dalamnya oleh hati [3]. Serat larut dalam bentuk gam dan pektin membantu menurunkan kolesterol serum, mengurangkan risiko penyakit jantung [3].
Kaedah Pengekstrakan Mempengaruhi Hasil
Ulasan Universidade Estadual da Paraíba menyatakan lendir bendi boleh diekstrak melalui beberapa kaedah, yang boleh mempengaruhi ciri fizikokimia dan aktiviti biologinya secara langsung [1].
Ulasan University of Agriculture Faisalabad membincangkan teknik pengekstrakan konvensional dan bukan konvensional secara sistematik [2]. Dapatan utamanya [2]:
-
Pelbagai teknik pengekstrakan memberi kesan signifikan pada ekstrak lendir, menghasilkan ciri struktur yang berbeza.
-
Ciri yang terjejas termasuk berat molekul, komposisi monosakarida dan sifat fungsian.
-
Memahami hubungan antara pengekstrakan, struktur dan sifat penting untuk mendapatkan polisakarida dengan hasil fungsian tertentu.
Hujan dan Kandungan Lendir
Satu kajian lapangan oleh Landmark University mendapati bendi yang ditanam semasa hujan berintensiti tinggi menghasilkan hasil lebih tinggi tetapi kualiti yang berkurangan, kecuali kandungan lendirnya [5]. Pengkaji mencadangkan penanaman semasa hujan tinggi bagi mereka yang mahukan kandungan lendir [5]. Kajian ini dilaporkan sebagai pracetak dalam pangkalan data.
Kajian yang sama mendapati baja organik dan baja NPK meningkatkan kandungan lendir buah bendi berbanding kawalan [5].
Lendir dan Penyimpanan
Satu kajian oleh Ayub Agriculture Research Institute dan rakan kongsi mendapati rawatan 1-MCP dan pembungkusan atmosfera terubah suai menghalang penurunan kelikatan lendir semasa penyimpanan [6]. Ini menunjukkan kelikatan lendir boleh berubah selepas dituai.
Aplikasi Teknologi
Ulasan Universidade Estadual da Paraíba menyatakan kerana sifat reologinya, lendir bendi merupakan sumber berpotensi untuk aplikasi farmaseutikal dan makanan [1]. Ulasan The Ohio State University pula menyatakan bendi dan derivatifnya telah dinilai dalam perumusan produk makanan berfungsi baharu [7].
Bendi dalam Makanan Lain
Ulasan The Ohio State University menyatakan sebatian bioaktif seperti flavonoid dan katekin dalam bendi dikaitkan dengan potensi kesan antidiabetes, antikanser, antihipertensi dan antimikrob [7]. Potensi ini menyumbang kepada pembangunan makanan berfungsi baharu dengan bendi atau derivatifnya sebagai bahan utama [7].
Ulasan University of Agriculture Faisalabad menekankan bahawa memahami hubungan antara kaedah pengekstrakan, struktur dan sifat polisakarida bendi penting untuk menghasilkan produk dengan fungsi tertentu [2].
Lendir dan Polisakarida dalam Kajian Kognitif
Satu ulasan sistematik oleh Universitas Gadjah Mada menyatakan polisakarida bendi dicadangkan dapat membalikkan kesan diabetes dan gangguan kognitif dengan mengawal isyarat insulin [8]. Namun, ulasan ini menyatakan bahawa ia menjadi asas untuk siasatan lanjut [8].
Had Bukti
Kebanyakan dapatan tentang lendir bendi datang daripada ulasan dan kajian makmal. Ulasan University of Ha’il menyatakan terdapat kekurangan kajian tentang farmakokinetik dan bioketersediaan bendi [4].
Bagi yang Menanam Bendi Sendiri
Bagi kawalan perosak dan penyakit, gunakan hanya racun perosak berdaftar dengan Lembaga Racun Makhluk Perosak dan ikut arahan label. Dapatkan nasihat Jabatan Pertanian dan MARDI tentang amalan penanaman bendi.
Kesimpulan
Lendir bendi ialah polisakarida likat yang terdiri daripada galaktosa, ramnosa dan asid galakturonik. Ia digunakan sebagai pemekat masakan, dan telah dikaji sebagai pengganti plasma, agen antidiabetes dan bahan makanan berfungsi. Kaedah pengekstrakan dan keadaan penanaman mempengaruhi sifat lendir. Namun, kebanyakan bukti masih daripada makmal.
Penafian kesihatan: Artikel ini untuk pengetahuan umum berdasarkan ringkasan kajian dan bukan nasihat perubatan. Jangan gunakan ekstrak lendir bendi sebagai rawatan tanpa nasihat doktor.
Rujukan
[1] Thamires Lacerda Dantas, F. C. Alonso Buriti, and E. R. Florentino (2021). Okra (Abelmoschus esculentus L.) as a Potential Functional Food Source of Mucilage and Bioactive Compounds with Technological Applications and Health Benefits. Plants. DOI: 10.3390/plants10081683. https://consensus.app/papers/details/e8c36ba5a7815392ba9a714927a89484/
[2] Mehak Fatima, A. Rakha et al. (2024). Okra: Mucilage extraction, composition, applications, and potential health benefits. European Polymer Journal. DOI: 10.1016/j.eurpolymj.2024.113193. https://consensus.app/papers/details/fad0018fefa454e2aae28b960b1d52e2/
[3] H. F. Gemede, Negussie Ratta et al. (2015). Nutritional Quality and Health Benefits of Okra (Abelmoschus esculentus): A Review. Journal of Food Processing and Technology. DOI: 10.4172/2157-7110.1000458. https://consensus.app/papers/details/83a7797107235dafb0fd90d21dec29df/
[4] Abd Elmoneim O. Elkhalifa, E. Alshammari et al. (2021). Okra (Abelmoschus Esculentus) as a Potential Dietary Medicine with Nutraceutical Importance for Sustainable Health Applications. Molecules. DOI: 10.3390/molecules26030696. https://consensus.app/papers/details/4004c6a3a0625d10a54a66bc1913f1da/
[5] A. Adekiya, Wutem Sunny Ejue et al. (2020). Different organic manure sources and NPK fertilizer on soil chemical properties, growth, yield and quality of okra. Scientific Reports. DOI: 10.1101/2020.06.01.127498. https://consensus.app/papers/details/0de3ffb33778554b82614ae9e34f0e8d/
[6] R. Kanwal, Hadeed Ashraf et al. (2020). Effect of 1-Methyl Cyclopropane and Modified Atmosphere Packaging on the Storage of Okra (Abelmoschus esculentus L.): Theory and Experiments. Sustainability. DOI: 10.3390/su12187547. https://consensus.app/papers/details/f451873ca2c55838853baa019de13c73/
[7] R. Agregán, M. Pateiro et al. (2022). Biological activity and development of functional foods fortified with okra (Abelmoschus esculentus). Critical Reviews in Food Science and Nutrition. DOI: 10.1080/10408398.2022.2026874. https://consensus.app/papers/details/b1577e14631451c1a627c839700c7190/
[8] Nazir Ahmad, Kaisun Nesa Lesa et al. (2025). Health benefits of okra (Abelmoschus esculentus) against diabetes mellitus and cognitive dysfunction: a review. Food Production, Processing and Nutrition. DOI: 10.1186/s43014-024-00284-y. https://consensus.app/papers/details/807bc0132a2553ccb80e831c2b38197e/
Kata Kunci
bendi, lendir bendi, mucilaj, pemekat, farmaseutikal
