Penyakit jantung merupakan masalah kesihatan yang serius. Oleh itu, makanan yang boleh membantu kesihatan jantung sentiasa menarik perhatian. Buah naga merah, yang kaya dengan pigmen betalain, telah dikaji dalam satu ujian klinikal berkualiti tinggi tentang fungsi saluran darah. Artikel ini meneliti bukti tentang buah naga dan kesihatan jantung.
Ujian Rawak Dua-Buta tentang Fungsi Saluran Darah (2022)
Ujian ini diterbitkan dalam American Journal of Clinical Nutrition, sebuah jurnal pemakanan terkemuka. Ia merupakan ujian rawak dua-buta terkawal plasebo dengan reka bentuk silang [1].
Reka bentuk
| Perkara | Butiran |
|---|---|
| Peserta | 19 lelaki dan wanita muda, sihat, tidak merokok |
| Rawatan | 24 g serbuk buah naga keseluruhan (33 mg betalain) sehari |
| Kawalan | Plasebo dengan nutrien sepadan |
| Tempoh | 14 hari |
Dapatan
Berbanding plasebo, buah naga [1]:
Meningkatkan dilatasi pengantara aliran (FMD), iaitu ukuran fungsi endotelium, pada 2, 3 dan 4 jam selepas pengambilan.
Kesan ini berterusan sehingga 14 hari (+1.3%).
Mengurangkan kelajuan gelombang nadi (ukuran kekakuan arteri) pada 3 jam.
Memperbaiki indeks augmentasi selepas 14 hari.
Tidak mengubah tekanan darah periferi atau pusat.
Penyelidik menyimpulkan pengambilan buah naga dalam jumlah yang boleh dicapai melalui diet memperbaiki fungsi endotelium dan kekakuan arteri, mungkin disebabkan kandungan betalain yang tinggi [1].
Tekanan Darah
Ujian minuman buah naga merah beku selama empat minggu mendapati tekanan darah menurun dalam individu berisiko diabetes jenis 2 [2]. Namun, ujian dua-buta di atas tidak menemui perubahan tekanan darah pada orang muda yang sihat [1].
Pada tikus yang diberi diet tinggi lemak dan fruktosa, serbuk kulit buah naga putih (5%) selama 12 minggu menurunkan tekanan darah sistolik [3].
Kolesterol
Kajian manusia
Satu kajian melibatkan 100 orang dengan status pemakanan berlebihan (50 kumpulan kawalan, 50 kumpulan intervensi). Kumpulan yang minum jus buah naga merah selama tujuh hari mencatatkan penurunan paras kolesterol darah yang ketara [4].
Had: Kajian ini bukan ujian rawak terkawal dua-buta, dan tempohnya hanya seminggu.
Kajian haiwan
| Kajian | Dapatan |
|---|---|
| Serbuk buah naga merah (2% hingga 6%) pada tikus kolesterol tinggi | TC, TG, LDL dan VLDL menurun, HDL meningkat [5] |
| Tepung buah naga merah dan senaman pada tikus obes | Glukosa, TC, TG dan LDL menurun; HDL tidak berubah [6] |
| Marmalad kulit buah naga merah | Gula, LDL dan TG menurun, HDL meningkat [7] |
| Yogurt kulit buah naga merah | Gula, TC, LDL dan TG menurun, HDL meningkat [8] |
Dapatan negatif
Satu kajian pada tikus diabetes dan dislipidemia mendapati ekstrak kulit buah naga merah (160 mg bersama metformin) selama 14 hari tidak menurunkan gula darah puasa dan profil lipid dengan ketara berbanding metformin sahaja [9].
Bagaimana Buah Naga Mungkin Melindungi Jantung?
Ulasan betalain menyenaraikan pelbagai mekanisme farmakologi, termasuk antioksidan, anti-radang, anti-hipertensi dan penurunan lemak darah dalam kajian in vitro dan in vivo [10]. Biji buah naga juga kaya dengan asid lemak omega-3 dan omega-6 yang dikaitkan dengan penurunan kolesterol [11].
Had Bukti
1. Satu ujian rawak berkualiti tinggi sahaja tentang fungsi saluran darah, dengan 18 peserta yang lengkap [1].
2. Peserta ialah orang muda yang sihat, bukan pesakit jantung.
3. Kajian kolesterol manusia masih lemah dari segi reka bentuk [4].
4. Ketersediaan bio betalain rendah [12].
Panduan Praktikal
1. Masukkan buah naga merah dalam diet beberapa kali seminggu sebagai sebahagian pengambilan buah harian.
2. Kunyah bijinya untuk mendapat asid lemak bermanfaat [11].
3. Gabungkan dengan gaya hidup sihat: senaman, kurangkan garam dan elakkan merokok.
4. Pesakit jantung perlu meneruskan ubat yang diberi doktor.
5. Jangan bergantung pada suplemen serbuk buah naga tanpa nasihat profesional.
Kesan pada Berat Badan dan Lemak Viseral
Lemak viseral (lemak di sekeliling organ dalaman) merupakan faktor risiko penyakit jantung. Kajian pada mencit mendapati betasianin buah naga merah mengurangkan pertambahan berat badan dan obesiti viseral yang disebabkan oleh diet tinggi lemak [13]. Serbuk kulit buah naga putih juga mengurangkan lemak viseral pada tikus yang diberi diet tinggi lemak dan fruktosa [3]. Kajian buah keseluruhan pula mendapati jus buah naga merah mengurangkan berat tisu adipos, peratusan lemak badan dan sitokin pro-radang pada mencit obes [14].
Namun, kesemua dapatan ini datang daripada kajian haiwan. Ujian minuman buah naga merah selama empat minggu pada manusia hanya menunjukkan kecenderungan penurunan profil lipid, bukan perubahan yang ketara [2].
Kesimpulan
Satu ujian rawak dua-buta berkualiti tinggi menunjukkan buah naga dalam jumlah diet biasa boleh memperbaiki fungsi saluran darah dan kekakuan arteri dalam masa 14 hari. Kajian haiwan menyokong kesan penurunan kolesterol, tetapi kajian manusia tentang kolesterol masih lemah. Buah naga boleh menjadi sebahagian diet mesra jantung, bukan rawatan penyakit jantung.
Penafian kesihatan: Artikel ini untuk pengetahuan umum sahaja dan bukan nasihat perubatan. Individu dengan penyakit jantung, kolesterol tinggi atau tekanan darah tinggi perlu meneruskan rawatan doktor.
Rujukan
[1] A. Cheok et al. (2022). Betalain-rich dragon fruit (pitaya) consumption improves vascular function in adult men and women: a double-blind, randomized controlled crossover trial. The American journal of clinical nutrition. DOI: 10.1093/ajcn/nqab410.
[2] Mildred Inna Marcela Flores-Verastegui et al. (2025). Effects of Frozen Red Dragon Fruit Consumption on Metabolic Markers in Healthy Subjects and Individuals at Risk of Type 2 Diabetes. Nutrients. DOI: 10.3390/nu17030441.
[3] Siriwan Chumroenvidhayakul et al. (2025). Dragon Fruit Peel (Hylocereus undatus) Modulates Hepatic Lipid Metabolism and Inflammation in a Rat Model of High-Fat, High-Fructose-Induced Metabolic Dysfunction. Antioxidants. DOI: 10.3390/antiox14030319.
[4] S. Fadlilah et al. (2021). Red Dragon Fruit (Hylocereus Polyrhizus) to Reduce Cholesterol Level in People With Excessive Nutritional Status. Indian Journal of Forensic Medicine & Toxicology. DOI: 10.37506/ijfmt.v15i4.17090.
[5] Hend et al. (2021). Potential Effect of the Red Dragon Fruit on Hypercholesterolemic Rats. Unknown Journal.
[6] Wiwi Febriani et al. (2016). TEPUNG BUAH NAGA MERAH DAN OLAHRAGA MEMPERBAIKI GLUKOSA DARAH DAN PROFIL LIPID DARAH PADA TIKUS OBES. Unknown Journal. DOI: 10.25182/jgp.2016.11.3.%p.
[7] N. Putriningtyas et al. (2020). Red dragon fruit (Hylocereus spp.) peel marmalade effectively improve blood glucose and lipid profile of hypercholesterolemic wistar rats. Jurnal Gizi Indonesia (The Indonesian Journal of Nutrition). DOI: 10.14710/jgi.9.1.61-67.
[8] N. Putriningtyas et al. (2024). A New Opportunity Related Hypercholesterolemic and the Improvement of Glucose Levels, Lipid Profiles, and Microbial Activity: Red Dragon Fruit (Hylocereus polyrhizus) Peel Yogurt and Animal Study. Unnes Journal of Public Health. DOI: 10.15294/ujph.v13i2.4365.
[9] Stefani Marietta et al. (2020). The supplementation effect of Red Dragon fruit’s skin extract on the fasting blood glucose and lipid profiles in male Wistar rats with diabetes mellitus and dyslipidemia. Unknown Journal. DOI: 10.36444/nsmc.v3i3.132.
[10] Renata M. Martinez et al. (2024). Betalains: A Narrative Review on Pharmacological Mechanisms Supporting the Nutraceutical Potential Towards Health Benefits. Foods. DOI: 10.3390/foods13233909.
[11] A. K. Bishoyi et al. (2024). Nutritional composition, phytochemical profile, and health benefits of Hylocereus Undatus (pitaya): A comprehensive review. eFood. DOI: 10.1002/efd2.70017.
[12] Daniela Franceschi Nishikito et al. (2023). Anti-Inflammatory, Antioxidant, and Other Health Effects of Dragon Fruit and Potential Delivery Systems for Its Bioactive Compounds. Pharmaceutics. DOI: 10.3390/pharmaceutics15010159.
[13] Haizhao Song et al. (2016). Red pitaya betacyanins protects from diet?induced obesity, liver steatosis and insulin resistance in association with modulation of gut microbiota in mice. Journal of Gastroenterology and Hepatology. DOI: 10.1111/jgh.13278.
[14] Pin-Yu Ho et al. (2024). Exploring the Effects of Whole Food-Based Dragon Fruit on Metabolic Disorders in High-Fat Diet-Induced Mice. Molecular nutrition & food research. DOI: 10.1002/mnfr.202400604.
