Durian ialah buah yang padat tenaga, kaya dengan gula, lemak, serat dan pelbagai sebatian bioaktif seperti polifenol, flavonoid dan karotenoid. Kajian makmal dan haiwan menunjukkan potensi antioksidan dan kesan menurunkan kolesterol. Durian juga didapati sebagai antara sumber semula jadi terkaya glutation. Namun, kajian ke atas manusia masih sangat terhad, dan durian perlu dimakan secara sederhana kerana tinggi kalori dan gula.
Artikel ini untuk maklumat umum dan bukan pengganti nasihat doktor.
Kandungan Nutrien Durian
Satu kajian empat varieti durian Thailand mendapati [2]:
Serat diet: 7.5 hingga 9.1 g bagi setiap 100 g berat kering
Karbohidrat: 62.9 hingga 70.7 g bagi setiap 100 g berat kering
Gula: 47.9 hingga 56.4 g bagi setiap 100 g berat kering
Kebanyakan varieti mengandungi lebih banyak lemak tak tepu tunggal berbanding lemak tepu, kecuali Monthong
Satu kajian varieti Malaysia mendapati D197 (Musang King) mempunyai kandungan abu, protein, lemak dan karbohidrat tertinggi berbanding D101 dan durian kampung. Kalium ialah mineral tertinggi dalam semua varieti yang dikaji [6].
Sebatian Bioaktif
Polifenol dan flavonoid
Satu ulasan mendapati durian kaya dengan flavonoid (termasuk flavanol dan antosianin), asid askorbik dan karotenoid [1]. Satu kajian lima varieti Thailand mendapati Monthong mempunyai jumlah polifenol dan flavonoid tertinggi, dengan asid kafeik dan kuersetin sebagai sebatian bioaktif dominan [3].
Glutation
Satu kajian yang menyaring pelbagai buah, sayur dan cendawan mendapati isi durian masak mempunyai paras glutation dan gamma-glutamilsistein tertinggi. Glutation ialah antioksidan penting dalam badan. Namun, produk durian yang diproses dengan haba seperti kerepek dan pes durian menunjukkan penurunan ketara sebatian ini [5].
Apa Kata Kajian Kesihatan?
Kajian haiwan
Satu kajian ke atas tikus yang diberi diet tinggi kolesterol mendapati penambahan 5% durian ke dalam diet menghalang peningkatan lemak dalam plasma dan penurunan aktiviti antioksidan [4]. Satu ulasan juga menyatakan model haiwan menunjukkan durian boleh menurunkan gula darah dan kolesterol [1].
Kajian makmal
Ekstrak durian menunjukkan kesan anti-proliferatif dan probiotik dalam model makmal [1]. Satu kajian mendapati produk durian tanpa gula tambahan berpotensi sebagai makanan berfungsi berkaitan gangguan glikasi seperti diabetes [7].
Batasan penting
Satu ulasan menekankan bahawa kesan-kesan ini memerlukan kajian intervensi ke atas manusia sebelum boleh disahkan [1]. Kebanyakan bukti setakat ini datang daripada kajian makmal dan haiwan.
Pemprosesan Mengurangkan Khasiat
Satu kajian membandingkan durian Monthong segar dengan produk durian [7]:
Durian segar mempunyai kandungan fenolik tertinggi.
Diikuti oleh batang durian, kek durian dan kerepek durian.
Kajian glutation juga mendapati pemanasan mengurangkan sebatian bioaktif dengan ketara [5]. Ini bermakna durian segar lebih berkhasiat berbanding produk yang dimasak atau digoreng.
Berapa Banyak yang Sesuai?
Satu ulasan tentang kualiti durian menyebut pengambilan yang disyorkan sekitar 200 hingga 300 g isi sehari [8]. Namun, kerana durian tinggi gula dan kalori [1][2], individu tertentu perlu lebih berhati-hati.
Siapa perlu berhati-hati?
Pesakit diabetes: durian tinggi karbohidrat dan gula [2]. Rujuk doktor tentang jumlah yang sesuai.
Individu yang mengawal berat badan: durian ialah buah padat tenaga [1].
Pesakit buah pinggang: durian kaya kalium [6]. Rujuk doktor jika diet kalium perlu dihadkan.
Soalan Lazim
Adakah durian menaikkan kolesterol?
Kajian ke atas tikus menunjukkan durian sebaliknya menghalang peningkatan lemak darah [4], tetapi kajian manusia masih kurang [1].
Adakah kerepek durian sama berkhasiat?
Tidak. Produk yang dipanaskan mempunyai kandungan fenolik dan glutation yang lebih rendah [5][7].
Berapa ulas durian yang boleh dimakan sehari?
Satu ulasan menyebut sekitar 200 hingga 300 g isi sehari [8]. Pesakit diabetes perlu mendapatkan nasihat doktor.
Kesimpulan
Durian mengandungi pelbagai nutrien dan sebatian bioaktif, termasuk serat, kalium, polifenol dan glutation. Kajian makmal dan haiwan menunjukkan potensi kesihatan, tetapi bukti pada manusia masih terhad. Nikmati durian segar secara sederhana sebagai sebahagian daripada diet seimbang, dan berhati-hati jika anda menghidap diabetes atau perlu mengawal kalori.
Rujukan
[1] N. A. Aziz (2019). Bioactive Compounds, Nutritional Value, and Potential Health Benefits of Indigenous Durian (Durio Zibethinus Murr.): A Review. Foods. DOI: 10.3390/foods8030096.
[2] S. Charoenkiatkul et al. (2016). Nutrients and bioactive compounds in popular and indigenous durian (Durio zibethinus murr.). Food Chemistry. DOI: 10.1016/j.foodchem.2015.02.107.
[3] F. Toledo et al. (2008). Screening of the antioxidant and nutritional properties, phenolic contents and proteins of five durian cultivars. International Journal of Food Sciences and Nutrition. DOI: 10.1080/09637480701603082.
[4] R. Haruenkit et al. (2007). Comparative study of health properties and nutritional value of durian, mangosteen, and snake fruit: experiments in vitro and in vivo. Journal of Agricultural and Food Chemistry. DOI: 10.1021/jf070475a.
[5] Poorichaya Singcha et al. (2024). Durian (Durio zibethinus L.) fruit: A superior dietary source of natural glutathione and ?-glutamylcysteine. Journal of Food Composition and Analysis. DOI: 10.1016/j.jfca.2024.105975.
[6] L. S. Chua et al. (2020). Comprehensive Chemical Characterisation of Durio Zibethinus. Acta Alimentaria. DOI: 10.1556/066.2020.49.4.6.
[7] Thobunluepop Pitipong et al. (2024). Impact of postharvest processing on the health benefits of durian-derived products. Food Chemistry. DOI: 10.1016/j.foodchem.2024.142713.
[8] Piyapong Sonkaew et al. (2026). Durian (Durio zibethinus) Quality, Cultivars, Volatile Compounds and Packaging Solutions for Global Markets: A Review. Packaging Technology and Science. DOI: 10.1002/pts.70073.
