Sama ada untuk laman rumah baharu, padang sekolah atau padang golf, langkah pertama dalam menghasilkan rumput turf yang cantik ialah penanaman. Banyak rumput musim panas yang digunakan di Malaysia, seperti rumput Bermuda kacukan dan zoysia, tidak ditanam menggunakan biji benih tetapi secara vegetatif. Artikel ini menerangkan kaedah penanaman rumput turf dan faktor yang mempengaruhi kejayaannya berdasarkan kajian.
Kaedah Penanaman
Terdapat dua kaedah utama untuk menanam rumput turf: biji benih dan pembiakan vegetatif. Pembiakan vegetatif termasuk sod (kepingan rumput siap), sprig (keratan stolon atau rizom) dan plug (ketulan kecil rumput dengan tanah) [1].
| Kaedah | Ciri dalam kajian |
|---|---|
| Biji benih | Paling mudah dan menjimatkan, tetapi tidak semua rumput boleh ditanam dari biji dan liputan penuh lebih lambat [1] |
| Vegetatif secara umum | Semua rumput musim panas boleh ditanam, tetapi memerlukan banyak tenaga kerja [1] |
| Sod | Pilihan apabila penanaman cepat diperlukan, tetapi sod bertanah boleh menyebabkan lapisan pada zon akar pasir [2] |
| Sprig | Penyusupan air dan ketumpatan akar lebih baik pada zon akar pasir [2] |
Kesemua rumput musim panas boleh ditanam secara vegetatif, walaupun kaedah ini memerlukan banyak tenaga kerja [1]. Banyak kultivar Bermuda dan zoysia tidak dijual dalam bentuk biji benih dan biasanya ditanam menggunakan sprig [3]. Bermuda kacukan hanya boleh dibiak secara vegetatif [4].
Kadar Sprig: Lebih Banyak, Lebih Cepat
Beberapa kajian menunjukkan kadar sprig yang lebih tinggi mempercepat liputan:
Kajian Bermuda Latitude 36 di empat lokasi mendapati kadar sprig mempengaruhi liputan serta-merta, manakala kesan nitrogen hanya kelihatan selepas dua minggu. Penyelidik mencadangkan meningkatkan kadar sprig dan bukannya kadar nitrogen untuk mempercepat penanaman [4].
Kajian zoysia Diamond untuk padang putting mendapati kadar sprig tinggi bersama baja tinggi menghasilkan 100% liputan dalam 11 hingga 13 minggu [5].
Kajian dua kultivar zoysia mendapati kadar sprig yang lebih tinggi meningkatkan kualiti visual dan penanaman [6].
Kajian Bermuda di India mendapati jarak tanaman rapat (10 × 10 cm) menghasilkan liputan yang lebih cepat berbanding jarak lebar [7].
Zoysia Lebih Lambat
Zoysia terkenal lambat bertapak. Penanaman vegetatif zoysia sering lambat dan boleh menghadkan penggunaannya di padang golf [6]. Kajian zoysia Prizm mendapati sprig yang ditanam pada bulan April memerlukan purata 115 hari untuk mencapai 90% liputan [8].
Suhu tanah
Kajian rumah hijau mendapati purata suhu tanah kira-kira 32°C pada kedalaman 5 cm mungkin menghasilkan penanaman zoysia Prizm paling cepat. Suhu tanah yang lebih tinggi, sekitar 36°C, memperlahankan liputan [9]. Dapatan ini mungkin relevan bagi kawasan beriklim panas, tetapi belum diuji di Malaysia.
Penyiraman
Kajian mendapati penyiraman yang sangat kerap (192 kali sehari) tidak mempercepat penanaman zoysia berbanding empat kali sehari [10].
Baja
Kajian zoysia Lobo mendapati kadar penanaman dan nitrogen meningkatkan liputan, tetapi nitrogen melebihi 12.5 kg/ha tidak memberi manfaat tambahan, dan fosforus tidak memberi kesan [11].
Kajian zoysia Prizm mendapati baja fosforus setiap empat minggu sama berkesan dengan setiap dua minggu [8].
Dapatan tentang fosforus ini bercampur, jadi ujian tanah wajar dilakukan sebelum membaja.
Topdressing Pasir
Kajian zoysia mendapati topdressing pasir setebal 1 cm mengurangkan liputan dalam penanaman awal musim, tetapi mempercepat liputan dalam tempoh yang lebih panas. Topdressing juga mengurangkan kekuatan ricih permukaan sebanyak kira-kira 37% [6].
Sod pada Padang Berasaskan Pasir
Padang sukan moden sering dibina di atas lapisan pasir. Penggunaan sod yang mengandungi tanah liat pada zon akar pasir boleh menyebabkan lapisan tanah yang mengurangkan penyusupan air dan pertumbuhan akar [2]. Kajian di Arkansas mendapati sprig memberikan pilihan terbaik untuk padang berasaskan pasir kerana penyusupan air dan ketumpatan akar yang lebih tinggi, manakala sod yang dibasuh atau diudarakan sebelum dituai menjadi alternatif jika penanaman cepat diperlukan [2].
Pengurusan Selepas Menanam
Kajian ke atas empat spesies rumput musim panas mendapati [12]:
Peningkatan nitrogen semasa penanaman mempercepat pemanjangan akar ke dalam tanah, terutamanya bagi rumput Bermuda.
Ketinggian potongan yang lebih tinggi menghasilkan percambahan akar yang lebih banyak bagi semua spesies.
Rumput Bahia mempunyai pemanjangan akar paling cepat.
Kajian Bermuda di India juga mendapati semburan foliar baja nitrogen nano menghasilkan pertumbuhan yang lebih baik berbanding baja butiran [7]. Namun, ini ialah satu kajian, dan baja yang digunakan mestilah berdaftar.
Panduan Praktikal
1. Pilih kaedah mengikut bajet dan masa: sod untuk hasil cepat, sprig untuk kawasan besar [1].
2. Gunakan kadar sprig yang mencukupi untuk mempercepat liputan [4].
3. Bersabar dengan zoysia, kerana ia lambat bertapak [8].
4. Pertimbangkan sprig untuk padang berasaskan pasir bagi mengelakkan lapisan tanah [2].
5. Potong pada ketinggian lebih tinggi semasa penanaman untuk menggalakkan akar [12].
6. Lakukan ujian tanah sebelum menggunakan baja fosforus [11].
7. Gunakan hanya racun perosak berdaftar dengan Lembaga Racun Makhluk Perosak dan ikut arahan label.
8. Dapatkan nasihat Jabatan Pertanian dan MARDI tentang bahan tanaman dan amalan penanaman.
Kesimpulan
Kebanyakan rumput turf musim panas ditanam secara vegetatif menggunakan sod, sprig atau plug. Kajian menunjukkan kadar sprig yang lebih tinggi mempercepat liputan, zoysia lebih lambat bertapak berbanding Bermuda, dan suhu tanah yang terlalu tinggi boleh memperlahankan penanaman. Bagi padang berasaskan pasir, sprig mungkin lebih baik daripada sod. Pengurusan selepas menanam, termasuk ketinggian potongan dan baja, turut mempengaruhi perkembangan akar.
Penafian: Artikel ini untuk pengetahuan umum sahaja dan bukan nasihat agronomi khusus. Kebanyakan kajian dijalankan di zon peralihan Amerika Syarikat, yang berbeza iklimnya dengan Malaysia. Rujuk Jabatan Pertanian dan MARDI.
Rujukan
[1] A. Lindsey et al. (2025). Establishing Your Florida Lawn. EDIS. DOI: 10.32473/edis-lh013-2025.
[2] Joshua D. Anderson (2012). Establishment Method and Cultural Practice Effects on Sports Turf. Unknown Journal.
[3] Ju-ming Zhang et al. (2021). Dormant Sprigging of Bermudagrass and Zoysiagrass. HortTechnology. DOI: 10.21273/horttech04763-20.
[4] G. Munshaw et al. (2017). Nitrogen and Sprigging Rate Effects on ‘Latitude 36’ Hybrid Bermudagrass Establishment. Horttechnology. DOI: 10.21273/horttech03628-16.
[5] J. B. Stiglbauer et al. (2009). ‘Diamond’ Zoysiagrass Putting Green Establishment Affected by Sprigging Rates, Nitrogen Sources, and Rates in the Southern Transition Zone. Hortscience. DOI: 10.21273/hortsci.44.6.1757.
[6] Matteo Serena et al. (2026). Establishment dynamics of two zoysiagrass cultivars as affected by planting time, sprigging rate, and topdressing. Agrosystems, Geosciences & Environment. DOI: 10.1002/agg2.70451.
[7] D. Priyadarshana et al. (2022). Growth performance evaluation of Bermuda grass (Cynodon dactylon L. Pers. x Cynodon transvaalensis) under different nitrogen application methods and sprigging intensities. The Pharma Innovation. DOI: 10.22271/tpi.2022.v11.i7t.14067.
[8] T. Carr et al. (2026). Effect of planting date and phosphorus fertilization on Prizm zoysiagrass establishment from sprigs. Agronomy Journal. DOI: 10.1002/agj2.70408.
[9] T. Carr et al. (2022). Impact of Soil Temperature on Prizm Zoysiagrass Establishment from Sprigs. Agronomy. DOI: 10.3390/agronomy12102329.
[10] T. Carr et al. (2024). Irrigation frequency effects on Prizm zoysiagrass establishment from sprigs. Agrosystems, Geosciences & Environment. DOI: 10.1002/agg2.70000.
[11] Qiyun Zhou et al. (2025). The effects of NPK rates and planting rates on Lobo™ zoysiagrass establishment in the transition zone. International Turfgrass Society Research Journal. DOI: 10.1002/its2.70075.
[12] B. Wherley et al. (2011). Nitrogen and Cutting Height Influence Root Development during Warm-Season Turfgrass Sod Establishment. Agronomy Journal. DOI: 10.2134/agronj2011.0146.
