Dengan peningkatan bilangan warga emas di Malaysia, penyakit Alzheimer dan demensia menjadi kebimbangan yang semakin besar. Penyelidik di seluruh dunia mencari sebatian semula jadi yang mungkin membantu melindungi otak. Daun kari ialah salah satu tumbuhan yang dikaji, dan sebahagian kajian penting dijalankan di Malaysia. Artikel ini merumuskan dapatan kajian tentang kesan daun kari dan sebatian utamanya, mahanimbina, terhadap ingatan dan kesihatan otak, dengan penekanan bahawa kesemuanya masih kajian haiwan dan makmal.
Mahanimbina: Alkaloid Utama Daun Kari
Daun kari terkenal kerana kandungan mahanimbina yang tinggi, iaitu alkaloid karbazol utama dalam daun [1]. Ulasan tentang alkaloid karbazol daripada keluarga Rutaceae menyatakan sebatian ini mempunyai pelbagai aktiviti biologi termasuk antitumor, antibakteria, antivirus, antidiabetes dan neuroprotektif, dan berpotensi untuk dikaji sebagai agen terhadap penyakit neurodegeneratif [2][3].
Kajian Mahanimbina dan Ekstrak Alkaloid
Mahanimbina dan keradangan otak
Kajian yang dijalankan di Fakulti Farmasi, Universiti Teknologi MARA (UiTM) bersama Universiti Qassim, Arab Saudi menguji mahanimbina pada sel saraf dan tikus [4]:
Pra-rawatan sel saraf dengan mahanimbina menghalang kematian sel dan mengurangkan pembentukan spesies oksigen reaktif yang diaruh oleh lipopolisakarida (LPS).
Mahanimbina merencat enzim beta-sekretase, yang penting dalam penghasilan beta-amiloid (protein yang berkaitan dengan Alzheimer).
Pada tikus, mahanimbina meningkatkan enzim antioksidan dalam otak dan menurunkan penanda kerosakan oksidatif.
Kajian lanjutan mendapati mahanimbina (1, 2 dan 5 mg/kg selama 30 hari) meningkatkan ingatan ruang tikus yang dicabar LPS dalam ujian labirin air Morris, meningkatkan asetilkolina melalui perencatan asetilkolinesterase, mengurangkan beta-amiloid dan menurunkan sitokin pro-radang [1].
Ingatan pada tikus tua
Kajian pada tikus tua berumur 16 bulan yang diberi mahanimbina selama 30 hari mendapati [5]:
Masa dan jarak berenang untuk mencari platform dalam labirin air Morris berkurangan.
Tikus lebih lama berada di kuadran sasaran, menunjukkan ingatan yang lebih baik.
Penanda tekanan oksidatif, asetilkolinesterase, beta-amiloid dan keradangan otak menurun.
Ekstrak alkaloid daun kari
Kajian terdahulu menggunakan ekstrak alkaloid daun kari pada tikus muda dan tua mendapati dos 20 dan 30 mg/kg selama 15 hari meningkatkan skor ingatan dan membalikkan amnesia yang diaruh ubat skopolamina dan diazepam [6]. Ekstrak ini juga merencat enzim BACE1 [6] dan meningkatkan enzim antioksidan serta asetilkolina dalam otak tikus tua [7].
Kajian Lain
Tikus muda dan tua yang diberi diet mengandungi 2% hingga 8% daun kari selama 30 hari menunjukkan peningkatan skor ingatan yang bergantung kepada dos, serta penurunan aktiviti kolinesterase otak dan kolesterol [8].
Minyak pati daun kari menunjukkan perencatan asetilkolinesterase dengan IC50 36.89 µg/mL, dan campuran tiga sebatian utamanya lebih berkesan berbanding sebatian individu [9].
Ekstrak daun kari meningkatkan tingkah laku dan menurunkan aktiviti asetilkolinesterase pada tikus diabetes yang mengalami gangguan kognitif. Penyelidik menekankan bahawa kajian ketoksikan sub-kronik dan interaksi farmakologi masih diperlukan [10].
Dapatan yang Lebih Sederhana
Kajian pada tikus dengan iskemia serebrum global separa (gangguan aliran darah ke otak) mendapati ekstrak metanol daun kari hanya sedikit meningkatkan ingatan, dan prestasi masih jauh lebih rendah berbanding tikus sihat. Tambahan pula, ekstrak tersebut tidak memberikan perlindungan yang ketara kepada sel neuron hipokampus [11]. Ini menunjukkan kesan daun kari mungkin terhad dalam keadaan kerosakan otak yang lebih serius.
Daripada Tikus kepada Manusia
Semua kajian di atas dijalankan pada sel atau haiwan. Dos yang digunakan, seperti 1 hingga 5 mg/kg mahanimbina tulen atau 20 hingga 30 mg/kg ekstrak alkaloid, tidak boleh diterjemahkan secara langsung kepada jumlah daun kari yang dimakan dalam masakan. Carian ini tidak menemui ujian klinikal pada manusia tentang kesan daun kari terhadap ingatan atau Alzheimer.
Panduan Praktikal
1. Nikmati daun kari dalam masakan sebagai sebahagian daripada diet sihat.
2. Jangan gunakan daun kari sebagai rawatan demensia, kerana tiada bukti klinikal.
3. Warga emas dengan masalah ingatan perlu mendapatkan penilaian doktor.
4. Amalkan gaya hidup sihat yang lain seperti senaman, tidur cukup dan aktiviti sosial.
Mekanisme yang Dicadangkan
Kajian-kajian ini mencadangkan beberapa mekanisme bagaimana daun kari mungkin melindungi otak. Pertama, perencatan asetilkolinesterase meningkatkan paras asetilkolina, iaitu neurotransmiter penting untuk ingatan [1][5]. Kedua, perencatan enzim beta-sekretase mengurangkan pembentukan beta-amiloid [4][6]. Ketiga, peningkatan enzim antioksidan seperti glutation peroksidase, superoksida dismutase dan katalase mengurangkan tekanan oksidatif dalam otak [7]. Keempat, penurunan sitokin pro-radang dan aktiviti COX-2 mengurangkan keradangan saraf [1]. Namun, mekanisme ini perlu disahkan dalam kajian manusia.
Perbezaan Antara Kajian
Dapatan kajian-kajian ini tidak seragam. Kajian mahanimbina menggunakan sebatian tulen pada dos rendah [1][5], manakala kajian lain menggunakan ekstrak alkaloid [6], ekstrak metanol [11] atau serbuk daun dalam diet [8]. Model penyakit juga berbeza, daripada keradangan yang diaruh LPS hingga amnesia akibat ubat, penuaan semula jadi dan iskemia otak. Oleh itu, keputusan satu kajian tidak semestinya terpakai kepada keadaan lain, dan perbandingan langsung antara kajian perlu dibuat dengan berhati-hati.
Kesimpulan
Kajian haiwan dan makmal, termasuk kajian yang melibatkan UiTM, menunjukkan bahawa mahanimbina dan ekstrak alkaloid daun kari boleh meningkatkan ingatan, mengurangkan tekanan oksidatif, merencat asetilkolinesterase dan mengurangkan beta-amiloid pada tikus. Namun, satu kajian mendapati kesannya sederhana dalam model kerosakan otak, dan tiada ujian klinikal pada manusia ditemui. Daun kari menarik untuk penyelidikan lanjut, tetapi belum boleh disyorkan sebagai rawatan.
Penafian kesihatan: Artikel ini untuk pengetahuan umum sahaja dan bukan nasihat perubatan. Sebarang gejala kehilangan ingatan perlu dinilai oleh doktor.
Rujukan
[1] Nur Syamimi Mohd Azahan et al. (2020). Mahanimbine-induced neuroprotection via cholinergic system and attenuated amyloidogenesis as well as neuroinflammation in lipopolysaccharides-induced mice. Pharmacognosy Magazine. DOI: 10.4103/pm.pm_202_19.
[2] H. Greger (2017). Phytocarbazoles: alkaloids with great structural diversity and pronounced biological activities. Phytochemistry Reviews. DOI: 10.1007/s11101-017-9521-5.
[3] R. Balakrishnan et al. (2020). Medicinal Profile, Phytochemistry, and Pharmacological Activities of Murraya koenigii and Its Primary Bioactive Compounds. Antioxidants. DOI: 10.3390/antiox9020101.
[4] Nur Syamimi Mohd Azahan et al. (2019). Neuroprotective Potential of Mahanimbine against Lipopolysaccharides (LPS)-Induced Neuronal Deficits on SK-N-SH Cells and Antioxidant Potentials in ICR Mice Brain. Journal of Pharmaceutical Research International. DOI: 10.9734/jpri/2019/v31i230294.
[5] V. Mani et al. (2021). Mahanimbine Improved Aging-Related Memory Deficits in Mice through Enhanced Cholinergic Transmission and Suppressed Oxidative Stress, Amyloid Levels, and Neuroinflammation. Brain Sciences. DOI: 10.3390/brainsci12010012.
[6] V. Mani et al. (2012). Protective effects of total alkaloidal extract from Murraya koenigii leaves on experimentally induced dementia. Food and chemical toxicology : an international journal published for the British Industrial Biological Research Association. DOI: 10.1016/j.fct.2011.11.037.
[7] V. Mani et al. (2013). Effects of the Total Alkaloidal Extract of Murraya koenigii Leaf on Oxidative Stress and Cholinergic Transmission in Aged Mice. Phytotherapy Research. DOI: 10.1002/ptr.4676.
[8] M. Vasudevan et al. (2009). Antiamnesic potential of Murraya koenigii leaves. Phytotherapy Research. DOI: 10.1002/ptr.2620.
[9] Sze-Wee Ai et al. (2024). Anti-cholinesterase profile of Murraya koenigii (L.) Spreng essential oil and its chemical constituents. Journal of Essential Oil Bearing Plants. DOI: 10.1080/0972060x.2024.2398676.
[10] Lakshmi Bhupatiraju et al. (2023). Influence of Murraya koenigii extract on diabetes induced rat brain aging. Journal of Medicine and Life. DOI: 10.25122/jml-2022-0151.
[11] Marwan Saad Azzubaid et al. (2020). Mnemonic and Histopathological Assessment of the Neuroprotective Effects of Murraya Koenigii Leaves Extract in Rats with Partial Global Cerebral Ischaemia. Unknown Journal. DOI: 10.31436/imjm.v18i2.93.
