Curcuma rubescens, lebih dikenali sebagai kunyit merah atau temu merah, merupakan sejenis tumbuhan herba daripada keluarga Zingiberaceae. Ia dikenali dengan batang rizom berwarna kemerahan dan bunga berwarna merah jambu pucat yang unik. Tumbuhan ini tumbuh subur di kawasan tropika dan separa tropika dengan tanah gembur serta lembap.
Asal-usul dan Taburan
Kunyit merah dipercayai berasal dari Timur Laut India hingga Myanmar, dan kini ditanam secara meluas di Asia Tenggara untuk tujuan perubatan tradisional serta upacara budaya.
Kegunaan Tradisi
Sejak berabad-abad, kunyit merah telah dimanfaatkan dalam perubatan tradisional dan ritual budaya. Antara kegunaan utamanya ialah:
- Sebagai antitoksin โ rizom digunakan untuk merawat keracunan atau sebagai penawar bagi racun tertentu.
- Upacara penyembuhan spiritual โ kunyit merah kerap digunakan oleh dukun atau pengamal tradisi dalam rawatan berasaskan unsur spiritual.
- Merawat pelbagai penyakit โ termasuk masalah pencernaan, keradangan, serta penyakit kulit.
Penggunaan ini menunjukkan bahawa kunyit merah mempunyai fungsi dwi peranan, iaitu sebagai herba perubatan dan juga elemen penting dalam amalan budaya masyarakat tempatan.
Potensi dan Nilai Tambah
Walaupun banyak kegunaan tradisional telah direkodkan, kajian saintifik moden terhadap kandungan fitokimia Curcuma rubescens masih terhad. Potensi bahan bioaktif seperti kurkuminoid, minyak pati, dan flavonoid menjadikannya sesuai untuk dikaji bagi pembangunan produk farmaseutikal, kosmetik, dan makanan kesihatan.
Kesimpulan
Curcuma rubescens (kunyit merah / temu merah) bukan sahaja berfungsi sebagai penawar tradisional tetapi juga mempunyai nilai budaya yang penting dalam upacara penyembuhan spiritual. Dengan kajian saintifik lanjut, tumbuhan ini berpotensi besar untuk dikomersialkan dalam bidang kesihatan semula jadi dan industri herba moden.
